Samen op weg

Voetpooling

Kleine groepen jonge scholieren, uit een zelfde buurt, stappen samen van huis naar school en terug, onder begeleiding van een of meer volwassenen. De begeleiders dragen een fluojas, eventueel met het opschrift 'voetpooling'. De kinderen dragen eventueel een fluojasje, zodat ze goed opvallen. De school of de gemeente sluit een verzekering af voor de begeleiders. Voor de kinderen geldt de gewone schoolverzekering. Een verkeerswerkgroep stimuleert en coördineert het project.

Waarom?

Veel kinderen worden met de auto naar school gebracht, omdat de ouders het verkeer te gevaarlijk vinden. In plaats van te (blijven) kankeren, kun je er ook iets aan doen.

Zodra er oversteekplaatsen worden beveiligd (door politie of gemachtigde opzichters) en/of er onder begeleiding kan worden gestapt of gefietst, kiezen veel kinderen voor de fiets of de benenwagen in plaats van de auto. Kinderen zijn zeker geestdriftig.

Voetpooling biedt tal van voordelen:

Een groep stappers valt beter en sneller op dan een enkeling, die gemakkelijk over het hoofd wordt gezien. Dat is dus veiliger.
De kinderen leren, onder begeleiding, in groep stappen. Dat is een goede leerschool voor later, wanneer ze alleen zullen stappen.
Het is een vorm van sociale opvoeding. De kinderen moeten met elkaar rekening leren houden en hun steentje bijdragen opdat de groep goed functioneert. Ze waarschuwen elkaar bij gevaar, ze leren afspraken met elkaar maken.
De kinderen leren assertiever stappen.
De ervaring toont aan dat automobilisten zich hoffelijker gedragen tegenover de voetpoolers, de kinderen voelen zich minder bedreigd en gedragen zich dan ook rustiger.
Voetpooling vermindert het aantal kinderen dat met de auto wordt gebracht en levert dus een positieve bijdrage aan het milieu. De chaos aan de schoolpoort vermindert, zodat de kinderen er zich minder bedreigd voelen.

Afspraken voor de voetpoolers (kinderen)

Hou je aan het afgesproken uur. De groep wacht hooguit 5 minuten. Verwittig de (hoofd)begeleider tijdig, als je niet kan meestappen.
Je krijgt een vaste plaats binnen de groep. Blijf onderweg goed aaneengesloten.
De begeleider spreekt met je af, waar en wanneer je wel of niet met 2 naast elkaar stapt. Dan stappen de jongste kinderen aan de huizenkant.
Wil je een weg oversteken, doe het dan zoals in de groep (vooraf) werd afgesproken.
Draag zorg voor de speciale kledij. Draag het fluojasje als je voetpoolt. De andere bestuurders kunnen je dan goed opmerken.
Hou ogen en oren open tijdens het voetpoolen en hou rekening met de andere verkeersdeelnemers.
Je groep heeft geen voorrechten in het verkeer, houd je dus aan de geldende voorschriften en afspraken.
Gemachtigde opzichters kunnen worden ingezet om de groep te laten oversteken.

Afspraken voor de voetpool-begeleiders

Het is, voor de veiligheid van de groep, van groot belang dat er vooraf duidelijke afspraken worden gemaakt. Bespreek met de kinderen de te volgen route. Spreek af hoe er wordt gestapt, waar je verzamelt, hoe je de weg oversteekt, waar en wanneer je achter elkaar stapt.
Als begeleider heb je de volle vrijheid in de samenstelling van de groep voetpoolers. Duid aan wie op kop stapt (kies een rustig kind). Jij stapt best achteraan, als je de enige begeleider bent.
Waak erover dat de voetpoolers de voorziene kledij (fluojasje) dragen, zodat de groep goed herkenbaar is door de andere bestuurders.
Je valt onder de normale verkeerswetgeving. Je enige functie bestaat dus uit het begeleiden van de groep. Jullie hebben geen enkel voorrecht: je mag niets meer en niets minder doen dan een individuele voetganger. Heb je twijfels, ga dan te rade bij www.verkeervpi.be.
Voor het goed functioneren van het systeem, moet de groep zich houden aan een vast tijdschema. Deel de kinderen mee dat op hen wordt gewacht, als ze laat zijn, maar niet langer dan 5 minuten.
De ouders wordt gevraagd de begeleider tijdig te verwittigen, als een kind niet mee stapt.
Kan je eens niet begeleiden, bel dan een vervanger op of, als dat niet kan, alle deelnemende kinderen (je hebt van allen naam, adres en telefoonnummer).
Wanneer zich onregelmatigheden voordoen in de groep, tracht je het geschil in eerste instantie binnen de groep op te lossen. Kan dit niet, of doet het probleem zich nogmaals voor, neem dan contact op met de schooldirectie of de -verantwoordelijke.
Voelt de groep zich eens bedreigd door het roekeloze gedrag van een chauffeur, noteer dan de nummerplaat en mogelijke andere kenmerken (merk auto, kleur, specifieke kenmerken, ...) en geef die gegevens door aan de lokale politie.
Doet er zich onderweg een ongeval voor, meld dit dan aan de schooldirectie, die de schoolverzekering aanspreekt. Voor dringende hulp bel je 112 (via GSM),100 (ziekenwagen) of 101 (politie).
Zijn er geen begaanbaar trottoir en bermen, dan beslist een begeleider waar de groep zal stappen: links en achter elkaar op de rijbaan, of rechts in gesloten groep.

Bedenkingen

Voetpoolen kan met 1 begeleider, grotere groepen hebben er meestal meerdere.
Zijn er onvoldoende ouders die kunnen begeleiden, dan kun je ook denken aan grootouders of buitenstaanders.
Gemachtigde opzichters mogen het rijverkeer doen stoppen om een naderende groep voetpoolers te laten oversteken.
Hoe meer ouders hun kind met de auto brengen, hoe meer ouders hun kind met de auto brengen. Dat is op lange termijn voor de kinderen heel ongezond en onveilig!
Het gemeentebestuur heeft er alle belang bij voet- en fietspooling te ondersteunen (verstrekken van fluojasjes en fietshelmen, verzekering begeleiders, opleiding begeleiders.).

Voorbereiding

Dit zijn initiatieven die je kunt nemen om het voetpoolen voor te bereiden:

Vraag de leerlingen hoe zij het liefst naar school komen: met de auto, te voet of met de fiets?
Ga eens na hoeveel leerlingen er binnen een straal van 1 km van de school wonen.
Ga eens na hoeveel ouders er nu al te voet komen en vraag hen of ze bezwaar zouden hebben tegen het meenemen van meer kinderen.
Wijs erop dat de schoolverzekering al lang niet meer vereist dat de leerlingen de kortste route volgen.
Organiseer een autoluwe schooldag, waarbij zoveel mogelijk leerlingen te voet of met de fiets komen. Gebruik dit effect om de mensen bewust te maken hoeveel prettiger het is zonder al die auto's.
Probeer aan te tonen dat stappen in groep veel veiliger is dan individueel en wijs erop dat automobilisten veel meer voorzichtigheid en respect vertonen tegenover een groep stappende of fietsende kinderen, dan tegenover individuele weggebruikers.